Вы тут

Роспісы ў віцебскім касцёле з выявамі людзей, падобных на прэзідэнтаў


Роспісы ў віцебскім касцёле з выявамі людзей, падобных на прэзідэнтаў Расіі і ЗША і Далай-Ламу, выклікалі вялікі рэзананс у інтэрнэце. Ксёндз упэўнены, што ніякія каноны не парушаныя. Просіць не акцэнтаваць увагу на тым, каго і што намалявалі. Галоўнае — для чаго!


«Пуцін ці не? Якая розніца?»

Калісьці тут, на вуліцы Гагарына, быў Дом культуры таварыства глуханямых. Пасля рэканструкцыі будынак стаў касцёлам, які асвячоны ў гонар святога Антонія Падуанскага, і ўпрыгожыў вуліцу. У 2014-м прыступілі да афармлення ўнутры. Аўтар роспісаў —
мінскі мастак Уладзімір Кандрусевіч. Ён вучыўся ў Беларускай акадэміі мастацтваў на аддзяленні манументальнага жывапісу. Стажыраваўся ў Акадэміі мастацтваў у Германіі, рэстаўрацыйных майстэрнях у Італіі. Працаваў у акадэмічных майстэрнях Міхаіла Савіцкага. Персанальныя выставы былі ў Беларусі, Германіі, Швейцарыі, Польшчы.

— Можна сказаць, што яны падобныя, — разважае мастак. — Гэта будзе больш дакладна, чым канстатаваць, што менавіта Пуцін, Абама і іншыя — вешчуны з вядомага біблейскага сюжэта... На мой погляд, гэтыя персанажы «добра кладуцца» на ідэю таго, што ўсе перад Усявышнім роўныя незалежна ад пасады, колькасці грошай. Для мяне было важна падкрэсліць сувязь рэлігіі і мастацтва з сучасным жыццём. Зразумела, з ксяндзом мы перад пачаткам роспісу ўсё абмеркавалі.

Віцебскі касцёл — сёмы, дзе можна ўбачыць творы Уладзіміра Кандрусевіча. У прыватнасці, ён пісаў фрэскі ў Полацку, Чашніках, Расонах... Дарэчы, у адным з храмаў намаляваў Францыска Скарыну.

З мастаком ксёндз Вячаслаў Барок пачаў супрацоўнічаць, калі ў Расонах будавалі касцёл. Там роспісы былі класічныя. Настаяцель касцёла сказаў, што выявы, якія нагадваюць вядомых людзей, сімвалізуюць прадстаўнікоў трох рас, якія вераць у валадарства Божае.

— І прызнаюць Ісуса Сынам Божым. Хурма, якую падае мужчына ў касцюме, схіліўшы калена, сімвалізуе дары мудрацоў. Гледзячы на роспісы, трэба не зацыклівацца на асобах, а задумацца аб тым, на якім мы этапе ў вандраванні да Хрыста, — лічыць клірык.

Трактар на заднім плане — даніна сучаснасці. У Бібліі сказана, што Ісус нарадзіўся ў хляве. Тады, зразумела, сельскагаспадарчай тэхнікі не было.

— Але ж чалавек у XXІ стагоддзі па-іншаму ўспрымае наваколле. І хутчэй зразумее глыбінны сэнс фрэскі, калі ўбачыць звычныя «карцінкі». Напрыклад, на роспісы алтарнай часткі таксама людзі ў сучасным адзенні, салдаты ў форме, якую можна ўбачыць цяпер. Воіны ў касках спяць, бо, як вядома, сын Божы ўзнёсся, калі ахоўнікі спалі... Галоўнае — акцэнтаваць увагу на тым, як намаляваныя нашы сучаснікі паводзяць сябе перад другім прышэсцем Хрыста. Дзяўчына, калі прыглядзецца, імкнецца да пакаяння. А двое стыльна апранутых мужчын спрабуюць збегчы, так і не зразумеўшы, што ўсё роўна прыйдзецца адказваць за свае грахі, — працягвае святар.

Дарэчы, анёлы, якія на фрэсцы суправаджаюць Хрыста, іграюць на саксафоне, скрыпцы і... электрагітары.

Каб мы хутчэй задумаліся

Ёсць у храме і роспіс, на якім намаляваны плот з «пашпартам аб'екта». За ім на заднім плане — экскаватар. Ксёндз растлумачыў, што такім чынам адлюстравана планаванае аднаўленне касцёла Святога Антонія насупраць ратушы. Ён цудам захаваўся падчас вайны, але быў канчаткова разбураны ў пачатку 1960-х.

Ёсць тут і фрэскі, на якіх зафіксаваныя гістарычныя факты ганенняў на Каталіцкую царкву.

Наконт адпаведнасці кананічным традыцыям святар лічыць, што галоўнае — адлюстраваць хрысціянскую канцэпцыю:

— Нормы кананічныя паходзяць з Сярэднявечча. Але мы павінны разумець, што тыя нормы калісьці не былі абсалютныя. Усё рухаецца наперад. Нормы мяняюцца, як і свет. І час патрабуе даносіць Слова Божае так, каб сучаснаму чалавеку было прасцей знайсці свой шлях да Усявышняга. Не думаю, што нейкія нормы і традыцыі парушылі. Гэта была спроба прапаведаваць нязменнае Слова Божае, карыстаючыся сучаснай мовай. І доказ таго, што было зроблена правільна: «пайшоў» розгалас і людзі цікавяцца.

Уражваюць выявы з 14 прыпынкамі Хрыста, які нясе крыж. Яны выкананы ў незвычайнай аўтарскай тэхніцы. Мастак нанёс малюнкі золатам на ржавым метале: у спрэчцы паміж іржавым і высакародным металамі падкрэсліваецца трагічнасць крыжовага шляху Збаўцы.

Апроч іншага, у касцёле ўладкавалі ліфт для людзей з абмежаванымі магчымасцямі і для дзяцей у калясках. Святар канстатаваў, што ліфтаў пакуль больш няма ў іншых беларускіх храмах.

Аляксандр ПУКШАНСКІ

рukshаnskі@zvіаzdа.bу

Фота Віктара НІКАЛАЕВА

Загаловак у газеце: Вяшчун-Абама і клопат аб сучасніку

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Культура

Альманах маладых рэжысёраў нацыянальнай кінастудыі: чаго чакаць?

Альманах маладых рэжысёраў нацыянальнай кінастудыі: чаго чакаць?

«Беларусьфільм» загаварыў пра зборнік кароткаметражак маладых рэжысёраў яшчэ тады, калі гэта было толькі ідэяй.

Грамадства

Сямейныя пары з Глыбокага ў новым праекце расказваюць свае гісторыі

Сямейныя пары з Глыбокага ў новым праекце расказваюць свае гісторыі

​Тут ўжо паўгода доўжыцца сямейны праект «Заўтра было каханне». 

У свеце

Чаму «закіпела» Зімбабвэ?

Чаму «закіпела» Зімбабвэ?

Сёлетні лістапад у Зімбабвэ насамрэч увайшоў у гісторыю.

Калейдаскоп

Вясёлыя гісторыі нашых чытачоў

Вясёлыя гісторыі нашых чытачоў

Некалі ў нашых вёсках людзі былі маладзейшыя. Ва ўсякім разе амаль усе яны трымалі кароў.