Вы тут

Малады беларускі дызайнер расказаў, чаму варта павучыцца ў японцаў


Японія — адна з тых краін, якія для большасці беларусаў застаюцца практычна недасяжнымі. Не дзіўна: супрацьлеглы бок зямнога шара, кардынальна іншая культура, высокія цэны... Нават калі нехта з турыстаў і трапляе ў «Ніпон», то надоўга звычайна там не затрымліваецца. Але малады беларускі дызайнер Раман ДАВЫДКА нядаўна не толькі наведаў Краіну ўзыходзячага сонца, але і пражыў там дзевяць месяцаў. Пра тое, чаму беларусам варта павучыцца ў японцаў і чаму вярнуўся на радзіму, хлопец расказаў «Чырвонцы. Чырвонай змене».


Быў у Японіі і не бачыў квітнеючую сакуру — лічы, не бачыў нічога.

Ад ролаў і мангі да білетаў на самалёт

— Маё знаёмства з японскай культурай пачалося з кухні, — усміхаецца Раман. — Гэта было яшчэ ў школе. Сябра набыў сабе ролы, а я адварочваў нос: «Як можна есці сырую рыбу?» У рэшце рэшт пакаштаваў адзін і ў выніку ўзяў вялікую порцыю. Потым пачаў глядзець анімэ (японскую анімацыю), трохі пазней зацікавіўся мангай (коміксамі ў той жа візуальнай стылістыцы). Неяк ва ўніверсітэце здарыўся доўгі перыяд хандры, я не разумеў, чаго хачу ад жыцця. Гэта заўважыў бацька, спытаў у мяне, чым бы я хацеў заняцца. Я падумаў і сказаў, што хачу з'ездзіць у Японію. Падалося, што ён адрэагаваў скептычна, але праз некалькі дзён даслаў мне спасылку на курсы японскай мовы і паабяцаў, што калі я адзаймаюся год, ён падорыць мне білеты на самалёт.

Курсы хлопца адразу захапілі. Заняткі вёў «сэнсэй» з Японіі, ды і ўвогуле вывучэнне мовы, карэнным чынам адрознай ад беларускай, аказалася цікавай справай. Праз год настаўнік звязаўся са школай у Токіа і дамовіўся аб прыездзе свайго вучня. Аформіўшы візу, хлопец упершыню накіраваўся ў Краіну ўзыходзячага сонца — на месяц. Наведваў заняткі па чатыры гадзіны на дзень, астатні час траціў на знаёмства з горадам. Калі вярнуўся ў Беларусь, зразумеў: гэтага мала. І пачаў рыхтавацца да больш працяглай паездкі.

— У фінансавым плане ўсё містычна круцілася вакол лічбы 800 долараў, — смяецца вандроўнік. — Такім быў кошт аднаго месяца заняткаў у школе (першы з іх я аплачваў загадзя), столькі ж каштавалі білеты на самалёт да Токіа і назад, такую ж суму я аддаваў у месяц за пражыванне. Увогуле, існуе тры варыянты размяшчэння. Найбольш танны — інтэрнат, яго прадастаўляе школа. «Сярэдні», якім скарыстаўся я, — так званая «хост фэмілі» (прымаючая сям'я). Многія японцы маюць уласныя прыватныя дамы ў горадзе, дзе размяшчаюць вучняў такіх школ, як мая. У нашых гаспадароў, напрыклад, каля двух дзясяткаў пакояў. У кошт пражывання ўваходзяць штодзённае харчаванне, інтэрнэт, мыццё адзення і бялізны, камунальныя паслугі і іншае. Самы дарагі варыянт — арэнда кватэры, бо цэны на жыллё ў Токіа шалёныя. За 600 долараў можна зняць аднапакаёўку без мэблі, сюды ж трэба дадаць цану залогу, «камуналкі» і іншага. Прычым варта разумець, што кватэры ў японцаў звычайна вельмі аскетычныя: з малюсенькімі пакоямі, сумешчанымі ваннай і прыбіральняй і з кухняй проста ў прыхожай.

Пра культуру чэргаў і вячэру «з пярчынкай»

— Першае, што кідаецца ў вочы ў Японіі, — татальны клопат пра людзей, — адзначае Раман. — На мытні ў аэрапорце заўсёды будуць працаваць усе кабінкі, а консульскія, калі дыпламатаў няма, будуць прапускаць шараговых пасажыраў. Заблытацца немагчыма — скрозь стаяць спецыяльныя супрацоўнікі, якія ледзь не за руку накіроўваюць людзей у патрэбныя месцы. А яшчэ ў японцаў ёсць своеасаблівая «культура чэргаў», бо стаяць у іх даводзіцца нярэдка. Напрыклад, у метро абазначаны месцы адкрыцця дзвярэй вагона, і пасажыры загадзя выстройваюцца ў шэрагі перад імі. Займаць месца за іншых не прынята, кожны новы чалавек заўсёды становіцца ў канец. Затое там ніколі не пачуеш славутага «вас тут не стаяла». А яшчэ я адзначыў бы нейкую бязмежную ветлівасць мясцовых. Скажам, пераходзіш праезную частку, і кіроўца саступае пешаходам (ён абавязаны гэта зрабіць па правілах). Але ўсе прахожыя ўдзячна схіляюць галаву — маўляў, «дзякуй!» Ці наадварот: кіроўца выпадкова стаў пасярод перахода — абавязкова будзе жэстамі ўсяляк выбачацца перад пешаходамі.

Адна з прыродных з'яў, характэрная для Японіі і якой няма ў нас, — землятрусы. Раман кажа, што толькі за час яго візіту штуршкі здараліся разоў пяць-сем. Але мясцовыя на іх звычайна практычна не рэагуюць. Калі такое адбываецца падчас вячэры, сям'я проста працягвае трапезу. Адзінае, што нехта можа жартам ацаніць магутнасць: «Балаў пяць». А вось беларускаму госцю першы раз было не да смеху, асабліва калі штуршкі не скончыліся праз некалькі імгненняў.

— Калі казаць пра цэны, то ўсё проста — большасць тавараў прыкладна ў два разы даражэйшая за нашы: ад прадуктаў да забаў, накшталт кіно, — кажа дызайнер. — Гэта, напэўна, галоўная складанасць. Усё астатняе не выклікае вялікіх цяжкасцяў. Вядома, там зусім іншая культура, таму да многага трэба прывучаць сябе з нуля — скажам, сартаваць абсалютна ўсё смецце. З той жа кухняй праблем не ўзнікала. Японцы харчуюцца ў асноўным рысам, локшынай і гароднінай, мяса ўжываюць няшмат.

Традыцыйная японская страва гюдон: рыс з варанай ялавічынай, цыбуляй і сырым яйкам.

Нацыянальны кактэйль і музей без экспанатаў

Акрамя Рамана, у сям'і жылі аматары японскай мовы з самых розных краін: мексіканцы, бельгійцы, аргенцінцы, кітайцы, датчане, італьянцы. Летам на некалькі месяцаў спыняліся беларусы — каля двух дзясяткаў чалавек. Менавіта іншыя студэнты і былі галоўнымі сябрамі хлопца на працягу ўсяго перыяду. Паводле яго слоў, японцы, нягледзячы на сваю ветлівасць, не надта ахвотна ідуць на блізкі кантакт з незнаёмцамі, асабліва замежнікамі. Аднойчы Раман кантактаваў з амерыканцам, які жыве ў Токіа ўжо каля сямі гадоў. Той прызнаўся, што мясцовыя толькі цяпер патроху пачалі прымаць яго ў сваю кампанію, бо нарэшце звыкліся з думкай, што госць ужо не з'едзе.

Турыстычная праграма хлопца была адносна невялікай, але ў яе ўвайшло наведванне парку і музея міру, што ў Хірасіме. Па словах Рамана, галоўнае ўражанне пакідаюць не экспанаты, а іх практычная адсутнасць — пасля ядзернага выбуху важных артэфактаў амаль не засталося. Большасць экспазіцыі складаюць фотаздымкі і тэкставая інфармацыя. Таксама вандроўнікі наведалі мясцовую оперу (слухаць «Мадам Батэрфляй» па-італьянску і чытаць субцітры па-японску — задача не з простых, калі хочаш зразумець сюжэт) і востраў Міядзіма, вядомы яшчэ як востраў Храмаў. Акрамя саміх свяцілішчаў, на ім знаходзяцца сотні торый (рытуальных брам), якія лічацца сімвалам Японіі.

У гасцях добра, але дома — сям'я

У хуткім часе пасля прыезду Раман уладкаваўся на работу. З будучым работадаўцам ён пазнаёміўся, калі ў вольную хвіліну прыйшоў на мітап — мерапрыемства, дзе сустракаюцца людзі з розных сфер, каб наладзіць кантакты і проста пагутарыць пра бізнес. Хлопец загаварыў з адным з удзельнікаў, які, як высветлілася, займаецца распрацоўкай праграм. Адзін з праектаў — праграма для вывучэння японскай мовы. І вось супадзенне — яны шукалі сабе новага дызайнера. Так у Рамана з'явілася праца і добры заробак, што дазваляла замацавацца ў Японіі надоўга. Тым не менш у выніку ён усё ж вярнуўся на радзіму.

Нягледзячы на некалькі гадоў вывучэння японскай мовы, складанасцяў хапала. Напрыклад, хлопец не мог банальна аформіць банкаўскую картку, бо не здолеў запоўніць папяровую анкету. Для больш-менш свабоднага чытання трэба памятаць не менш за 3000 іерогліфаў і 6000 — для дасканалага. Калі ўзнікалі праблемы, Раман карыстаўся афлайнавым перакладчыкам на смартфоне, у якім можна маляваць сімвалы. Добра, калі размаўляць даводзілася са знаёмымі, якія ўсё разумелі і цярпліва чакалі, пакуль хлопец знойдзе патрэбны выраз у слоўніку, але часам размова банальна не складвалася.

— Праз чатыры-пяць месяцаў я зразумеў: хачу дадому, — успамінае хлопец. — Так, Японія — проста шыкоўная краіна. Нават калі ўспомніць прыроду, яна там значна больш разнастайная. Але мне не хапала галоўнага — сям'і і сяброў. Навошта ўсе гэтыя эмоцыі, калі імі няма з кім падзяліцца? Згодны, сёння без праблем можна камунікаваць са знаёмымі, нават знаходзячыся за тысячы кіламетраў адно ад аднаго, але гэта не тое. Таму я сабраў рэчы, купіў зваротны білет і паляцеў у Беларусь. Ідэю з японскай мовай я не закінуў, спрабую вучыць яе далей, але гэта паездка дапамагла мне зразумець, наколькі я люблю сваю краіну.

Яраслаў ЛЫСКАВЕЦ

lyskavets@zvіazda.by

Загаловак у газеце: Досвед, ахінуты сакурай

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Эканоміка

На другасным рынку жылля сталіцы пачаўся так званы студэнцкі бум

На другасным рынку жылля сталіцы пачаўся так званы студэнцкі бум

Як гэта паўплывала на рынак доўгатэрміновай арэнды жылля?

Грамадства

Час змяняць стэрэатыпы ў сістэме ЖКГ

Час змяняць стэрэатыпы ў сістэме ЖКГ

Спажывец — не скаржнік, а кліент.

Грамадства

Чаму ў Беларусі такія актуальныя праблемы воднай гаспадаркі?

Чаму ў Беларусі такія актуальныя праблемы воднай гаспадаркі?

Cпецыялісты б'юць трывогу: 25 працэнтаў проб вады з грамадскіх калодзежаў сёння не адпавядаюць санітарным патрабаванням.