23 студзеня, аўторак

Вы тут

Мы — не суддзі адно аднаму


І не думала пісаць на гэтую тэму, бо надта ўсё неадназначна. Але не па сваёй волі стала сведкай размовы, альбо нават дыскусіі, дзвюх жанчын у маршрутцы «Брэст — Альшаны». І надта ж размова падалася цікавай. Ехаць у адзін бок больш за пяць гадзін, часу хапала, вось кабеты пенсійнага ўзросту і разгаварыліся. Яны сядзелі перада мной, адну з іх я вельмі ўмоўна назвала «настаўніцай», другую — «калгасніцай». І прадметам абмеркавання стала гісторыя мінчанкі, пра якую нядаўна расказвалі ў газетах ды ў сеціве.


Фота: ivodoley.ru

Жыхарка сталіцы ў 54 гады нарадзіла двойню. У яе няма ні мужа, ні родных. З працэдурай ЭКА дапамаглі ў адной з украінскіх клінік, у нас у такім узросце экстракарпаральнае апладненне не праводзяць: закон забараняе. І вось цяпер маці двух хлопчыкаў, якім споўнілася чатыры гады, гадуе іх на сваю сціплую пенсію, ва ўсім сабе адмаўляючы. Пры гэтым, калі меркаваць па СМІ, адчувае сябе шчаслівай. Што ж, у кожнага свой крыж, свой лёс і сваё разуменне шчасця. Але...

— Гэта безадказнасць, узрошчаная ўласным эгаізмам, царкоўнікі яшчэ назвалі б ганарлівасцю, — даводзіла сваёй суразмоўніцы «настаўніца». — Здаецца ж, жанчына недурная, пішуць, што інстытут нейкі скончыла, працавала ўсё жыццё, кватэру атрымала ад работы. Чаму ж столькі гадоў чакала, каб стаць маці? Калі так хацелася мець дзіця, трэба было нараджаць у трыццаць, ці хоць бы ў сорак гадоў. Ну а калі не атрымалася, не склалася, у пяцьдзясят гадоў ужо варта было змірыцца і годна жыць далей. Не адна ж яна такая на свеце. У нашай вёсцы ёсць адзінокая жанчына, на пенсіі зараз, ніхто ў яе пальцам не тыкае, наадварот, маладзейшыя суседкі бегаюць па параду ды падтрымку.

— Але ж ты чытала, мабыць, яна ўсё жыццё чакала, марыла пра сям'ю, мужа і дзяцей, — пярэчыла «калгасніца». — Хіба можам асуджаць яе мы з табой, у каго і мужы ёсць, і дзеці, і ўнукі? Цяпер бачыш, што робіцца, дзяцей уласных не глядзяць, пакідаюць. У прытулкі іх з сем'яў забіраюць, галодных і халодных. А яна ж над сваімі трасецца.

— Вядома, трасецца, а колькі ёй трэсціся засталося, ніхто не скажа. Ёй семдзесят з гакам будзе, калі яны школу скончаць, а там трэба калі не адукацыю, дык хоць спецыяльнасць атрымаць. Яна ж цяпер на нейкія 300 рублёў пенсіі дваіх гадуе і кажа, што пражыць можна на любую суму. Пры гэтым расказвае, што тварог ды мяса не можа сабе дазволіць, бо дорага. А што далей будзе? Яны яшчэ малыя і не вельмі надакучваюць просьбамі. А як у школу пойдуць, убачаць, што іншыя дзеці маюць, будзе іх маці яшчэ цяжэй.

Калі адважвалася на такі крок, трэба было пралічыць і фінансавы бок. А то яна расказвае, што ўсе зберажэнні патраціла на працэдуры і аперацыі па цяжарнасці, а на што жыць разлічвала, незразумела. Ды і не гэта, можа, галоўнае. Фізічна вельмі цяжка ўвесь час клапаціцца пра дваіх малых адной, у абмежаванай сценамі аднапакаёвай кватэры, калі няма каму падмяніць хоць бы на паўдня. А бяссонныя ночы ў такім узросце... Што, калі здароўе падвядзе? Застануцца дзеці сіротамі, свеціць ім дзяржаўная ўстанова альбо прыёмная сям'я, усынаўленне.

— Мая бабуля некалі казала: «Бог даў дзяцей, дасць і сілы, каб іх выгадаваць», — зноў гаварыла «калгасніца». — Можа, і ёй адмераны лёсам доўгі век. Можа, усё будзе добра, выгадуе, дачакаецца, пакуль дарослымі стануць, паспее ўнука на руках патрымаць. Можа, людзі добрыя падтрымаюць, прыйдуць на дапамогу, калі спатрэбіцца. Такіх жа многа.

— Многа то многа, але не вельмі хто каму цяпер імкнецца проста так дапамагаць, — працягвала «настаўніца». — І валанцёрскі рух у нас не так, як на Захадзе, развіты. Вось, скажам, трапіла маці гэтых двайнятак у бальніцу. Іх, відаць, у прытулак забралі б на час альбо таксама ў бальніцу. Пакуль малыя, неяк гэта будзе вырашацца. Але як потым, калі з кожным годам патрэбы дзяцей будуць узрастаць? Я пакуль вучыла ды ўладкоўвала, правільней сказаць, мы і на працы паспявалі, і гаспадарку з мужам трымалі немалую. Вось так і выкручваліся. Мне шкада гэтую жанчыну. Цяпер ёй дзеці як радасць, як пацеха, крыху нават як цацка. А потым яшчэ і папрокаў ад іх наслухаецца, чаму не можа апрануць, як усе, тэлефоны дарагія купіць і гэтак далей. Нездарма ж у нас закон такія эксперыменты забараняе, мусіць, не на пустым месцы той закон пісалі.

«Калгасніца» зноў спрабавала заступіцца. І згадвала, як яе сваячка пасля вайны адна чацвярых падняла, і цяжка было, і недаядалі, але ўсе выраслі, людзьмі сталі.

— Але ж твая цётка маладая была! — пярэчыць таварышка па паездцы. І суразмоўніца мусіць пагадзіцца.

Вось такі сціслы фрагмент гутаркі дзвюх выпадковых спадарожніц, што падштурхнуў да роздуму. Калі спытаць, на чыім я баку... Правільна было б сказаць, што ісціна недзе пасярэдзіне. А калі шчыра, то слухаючы іх размову, нярэдка схілялася да пункту гледжання «настаўніцы». Дзяцей у сталым узросце могуць дазволіць сабе багатыя на сродкі і радню людзі. Гады два ці тры таму пісалі пра немку, якая нарадзіла ў шэсцьдзясят з хвосцікам двойню. Але ў яе ўсяго шасцёра дзяцей, старэйшым пад сорак. І ёсць спадзяванне, што малых яны не пакінуць, калі што, ну, вы разумееце. А нашай суайчынніцы хай Бог дае здароўя і сіл, каб выраслі яе дзеці ў сям'і і сустрэла яна старасць шчаслівай.

Святлана ЯСКЕВІЧ

yackevіch@zvіazda.by

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Знайсці працу дапаможа служба занятасці насельніцтва

Знайсці працу дапаможа служба занятасці насельніцтва

Хойніцкі, Брагінскі і Жлобінскі раёны афіцыйна адносяцца да тых, дзе адзначаецца самы высокі ўзровень беспрацоўя — 0,8 %.

Грамадства

Звычайная настаўніца фізікі трапіла на адронны калайдар

Звычайная настаўніца фізікі трапіла на адронны калайдар

Што насамрэч адбываецца на мяжы Швейцарыі і Францыі, дзе на глыбіні каля ста метраў размяшчаецца Вялікі адронны калайдар?

Грамадства

Як мы наведалі курсы перападрыхтоўкі для беспрацоўных

Як мы наведалі курсы перападрыхтоўкі для беспрацоўных

Не так даўно навукоўцы выявілі, што стрэс ад страты або змены месца працы ўваходзіць у топ-3 самых моцных негатыўных перажыванняў сучасных людзей.